15 Nisan 2014 Salı

CEMAL SÜREYA VE PAPİRÜS DERGİSİ


'BİR DERGİDİR BENİM YAŞAMIM'
  
Edebiyat dergiciliği tarihinde kısa ve sancılı ömrüne rağmen ilk akla gelen isimlerden olan Cemal Süreya’nın çıkarttığı Papirüs’ün üç yayın dönemi olmuştur. İlk olarak 1960 yılının Ağustos ayında Ankara’da 2 yapraklık formatı ile yayımlanır Papirüs. Ancak bu dönem uzun sürmez ve 4 sayı çıktıktan sonra Cemal Süreya’nın Paris’e görevli olarak gönderilmesinin de etkisiyle kapanır.

En bilinen dönemi olan ikinci dönemi, Süreya’nın Paris dönüşü ile başlar. Ev almak hayali ile biriktirdiği tüm parasını, aklından ve gönlünden atamadığı dergi çıkarma fikrine harcayarak Papirüs’ü yeniden hayata döndürür. Ancak ileriki zamanlarda ekonomik sıkıntıların peşini bırakmadığı bir dönemdir bu. Kapalıçarşı’da ortağı ile antika dükkânı işleten Edip Cansever’in yerdeki halıyı satarak derginin çıkmasını sağlayacak parayı temin etmesi en bilinen öyküdür. Bu darboğazlardan birinde oturup Yusuf Atılgan’a bir mektup yazar Cemal Süreya. Hoşbeş sonrası dergiden bahsedip, baklayı ağzından çıkarır:

 “Şimdi, sevgili Yusuf Atılgan, haziran sonuna dek aşağıda ki adrese yıllık abone bedeli olan 300 lirayı yollayabilir misiniz? Ayrıca çevrenizden birkaç abone sağlayabilir misiniz?
Yazı yollayabilir misiniz? O da olmadı, oturup bana her şeyden söz açan ve dergi üstüne düşüncelerinizi belirten bir mektup yazabilir misiniz? Bütün bunların hep bir arada olması daha da makbulümüzdür elbet”

1966 – 1970 yılları arasında toplam kırk yedi sayı çıkar Papirüs. Orhan Veli, Nazım Hikmet, Çekoslovakya’da Entelektüel Hayat, İkinci Yeni Antolojisi ve Kendileri Otobiyografiler olmak üzere beş özel sayı yayımlar. Kendileri başlıklı otobiyografilerin olduğu sayı, 46-47 bir arada olarak aynı zamanda son sayıdır. Mali imkansızlıklar nedeni ile Papirüs kapanır, Cemal Süreya memurluğa döner ve 1980’e dek gerek Maliye Dergisi’ne yazdıkları gerek yaptığı çeviriler ile farklı işlerle uğraşır.

1980 yılında üçüncü kez çıkarır Papirüs’ü Cemal Süreya ancak toplam iki sayı yayınlayabilir. Bu kez kapanmasının nedeni sadece ekonomi değil, darbenin tüm aydınların üzerine düşen gölgesidir.

Papirüs Dergisi’nden söz edildiğinde şüphesiz akla gelen ilk isimdir Cemal Süreya ancak harcanan emek ve gösterilen özveride başta Ülkü Tamer olmak üzere Edip Cansever, Turgut Uyar, Tomris Uyar, Muzaffer Buyrukçu, Metin Eloğlu, Ahmet Oktay, Gülten Akın, İlhan Berk bu maceranın ve edebiyatımızın kahramanlarıdır. Gene de hiçbiri Cemal Süreya kadar aşk duymamıştır dergiciliğe. Bu dizeler bunun ispatı olsa gerek: “bir dergidir benim yaşamım/ bu yüzden ben ölmem/ batarım."  


Burak Kumpasoğlu

3 yorum:

  1. Bu yorum yazar tarafından silindi.

    YanıtlaSil
  2. Bu yorum yazar tarafından silindi.

    YanıtlaSil
  3. do you sell on gittigidiyor? if so, please contact me at :

    Eğer GittiGidiyor üzerinde satmak mı? eğer öyleyse, beni lütfen:

    chefdude2000 @ sympatico.ca

    YanıtlaSil